Polish (Poland)English (United Kingdom)
Czytaj wiecej
Strona główna Nowości Sztuczna trzustka

Sztuczna trzustka

Uwaga, otwiera nowe okno. PDFDrukuj

Sztuczna trzustka (system zamkniętej pętli)

Prace nad stworzeniem sztucznej trzustki, nazywanej również systemem zamkniętej pętli (closed loop) są prowadzone przez naukowców z Cambridge University, głównym badaczem jest prof. Roman Hovorka. System ten składa się z nowoczesnej pompy insulinowej (wielkości pudełka zapałek, ultraczułego sensora oraz - co najistotniejsze - połączenia pomiędzy nimi. Zamknięcie pętli oznacza automatyczny, zintegrowany układ samodzielnie mierzący poziom cukru i dawkujący insulinę. Umożliwi on utrzymanie prawidłowych poziomów glikemii, bez konieczności wielokrotnych ukłuć palca czy wykonania wstrzyknieć insuliny.

Dzięki zastosowaniu nowoczesnych technologii w leczeniu cukrzycy typu 1 (pompy insulinowe, ciągły monitoring glikemii, programy komputerowe do liczenia jedzenia, sczytywania danych) jesteśmy w stanie uzyskać wartości glikemii zbliżone do  osoby bez cukrzycy. Tak dobre wyrównanie metaboliczne możliwe jest jedynie, gdy regularnie oznaczamy glikemie, prawidłowo szacujemy posiłek i stale modyfikujemy dawkę insuliny na wymienniki węglowodanowe, białkowo-tłuszczowe, wysiłek fizyczny, stres czy chorobę, Nie mamy chwili wytchnienia od cukrzycy, ani w dzień, ani w nocy.

 

Technika stale posuwa się do przodu i już teraz prowadzone są badania na tzw. „sztuczną trzustką“ czyli „pętlą zamkniętą“ (closed loop system). System polega na wykorzystaniu tego co obecnie  używamy: pompy insulinowej oraz ciągłego monitoringu glikemii, które są połączone ze sobą programem komputerowym. Na podstawie wartości glikemii zmierzonej w płynie śródtkankowym za pomocą ciągłego monitoringu glikemii (CGMS) system komputerowy ustala dawkę insuliny, którą ma podać pompa insulinowa. Tego typu systemy testowane są przez różne zespoły badaczy w warunkach szpitalnych, jak również w domach pacjentów czy na wyjazdach na kolonie cukrzycowe. Muszą być założone oddzielne wkłucia do sensora i pompy insulinowej.

 

Wyniki badań potwierdziły mniejsze wahania glikemii po zastosowaniu  „pętli zamkniętej“, ale pokazały także słabości systemu. System „pętli zamkniętej“ podaje automatycznie insulinę zarówno w bazie jak również w bolusach dlatego w celu ustalenia prawidłowej dawki insuliny konieczne są jak najbardziej wiarygodne odczyty glikemii z CGMS.  Doskonale wiemy, że pomiary glikemii za pomocą CGMS nie zawsze odpowiadają aktualnej glikemii mierzonej glukometrem. Przy stabilnych cukrach większość pomiarów się pokrywa, wahania cukru powodują pewne opóźnienie między glikemią oznaczoną za pomocą glukometru a odczytem CGMS. CGMS mierzy glikemię w płynie śródtkankowym a glukometr we krwi, stąd te różnice.

 

Kolejnym problemem jest szybkość działania insuliny. Z doświadczeń wiemy, że insulina powinna być podana przed posiłkiem aby jej działanie pokryło się z wchłanianiem jedzenia. Podawanie insuliny po posiłku jest zwykle przyczyną poposiłkowego przecukrzenia gdyż posiłek wchłania się szybciej niż zaczyna działać insulina. W systemie „pętli zamkniętej“ dawka insuliny zostaje zlecona do podania dopiero gdy CGMS odczyta wzrastające poposiłkowe glikemie. Powoduje to poposiłkowy wzrost glikemii, gdyż dostępne obecnie insuliny nie działają tak szybko, aby zabezpieczyć w tej sytuacji szybki napływ glukozy z posiłku. Dlatego pacjenci muszą podawać dodatkową niewielką dawkę insuliny do posiłku.

 

System „pętli zamkniętej“ testowany jest takže w sytuacji wysiłku fizycznego, gdy  dochodzi do znacznych wahań glikemii, w tym hipoglikemii. W tych badaniach  również stwierdzano mniejsze wahania glikemii i mniej hipoglikemii u osob stosujących system  w porównaniu z zastosowaniem pompy insulinowej.

 

Najlepiej system „pętli zamkniętej“ sprawdził się podczas nocy, gdy  pacjenci nie spożywali posiłku, nie mieli wahań glikemii spowodowanej aktywnością fizyczną. Doskonale wiemy, że noce są trudnym okresem dla wielu diabetyków i uzyskanie stabilních glikemii w tym czasie to szansa na odpoczynek całej rodziny.

 

Głównym ograniczeniem każdej metody terapii cukrzycy są hipoglikemie, dlatego badacze wymyślili zastosowanie pompy insulinowej z dodatkowymi lekami zmniejszającymi ryzyko hipoglikemii np. dwoma hormonami insuliną i glukagonem. Insulina miałaby obniżać glikemie, a niewielkie dawki glukagon zapobiegać niedocukrzeniom, poprzez uwalnianie dodatkowych porcji glukozy z  wątroby. Prowadzone są badania nad tego typu urządzeniem. Badania są w fazie eksperymentalnej, na razie włączane są niewielkie grupu pacjentów do badań. Dotychczas uzyskane wyniki wskazują na mniejsze ryzyko niedocukrzeń przy zastosowaniu podwójnego wlewu insulina/glukagon w porównaniu do leczenia przy użyciu samej pompy insulinowej. Głównym problemem na chwilę obecną jest brak możliwości zastosowania wlewu glukagonu w osobistej pompie insulinowej ze względu na  niestabilność roztworu, który powstaje po rozpuszczeniu glukagonu.

 

Badacze stale pracują nad „pętlą zamkniętą“, ulepszane są programy komputerowe, które mają się uczyć nawyków danego pacienta, prowadzone są prace nad uzyskaniem lepszych odczytów z CGMS, szybciej działających insulin, jak również opracowywane są stabilne roztwory glukagonu.

 

W chwili obecnej system „pętli zamkniętej“ nie jest stosowany w terapii cukrzycy, możemy jedynie śledzić doniesienia badaczy.

Copyright © 2010 JOOMLA. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Joomla! jest wolnym oprogramowaniem dostepnym na licencji GNU GPL.